Bolaga qo‘yish tavsiya etilmaydigan ismlar va manosi

Savol: Alloh nasib etib, o‘g‘il farzandli bo‘lsam A’malmuhammad deb ism qo‘ysam bo‘ladimi?

Javob: Siz aytgan ism to‘g‘ri ma’noni anglatmaydi. Shuning uchun bunday ismni qo‘yishdan saqlaning.

Savol: Turklardagi Elif ismini qizimizga qo‘ysak bo‘ladimi? Turkiyani ham musulmon davlat deb eshitgandim.

Javob: Turkchadagi «Elif» so‘zi arab alifbosining bosh harfi «Alif» deganidir. Bu bir harfning nomi xolos. Boshqa bir ma’nosi yo‘q. Siz qizingizga boshqa biror chiroyli ma’noga ega ism qo‘yganingiz yaxshiroq. Vallohu a’lam.

tavsiya etilmaydigan ismlar va manosi

O‘g‘il va Qiz bolalar uchun chiroyli ismlar manosi

Savol: Yaqinda o‘g‘illi bo‘ldik ismini Alazim qo‘ymoqchimiz. Bu ism Yaratganning ismlaridan biri, bandalarga Abdulazim deb ism qo‘yiladi deyishdi. Katta o‘g‘limning ismi Alaziz, uning ham ismini o‘zgartirish lozim deb aytishdi. Ushbu masalada tushuntirish bersangiz.

Javob: Ha, ism qo‘yishda Alloh taoloning go‘zal ismlari oldiga “abdu” so‘zini qo‘yib, ism qo‘yiladi. Siz Abdulazim deb ism qo‘ying. Katta o‘g‘lingizning Alaziz ismini esa Aziz deb yoki Abdulaziz deb o‘zgartiring. Ism qo‘yish muhim amal hisoblanadi. Shuning uchun inson o‘ziga yoqib qolgan ismni farzandiga qo‘yib yuboravermay, bu ismning ma’nosi nima va shu ismni qo‘yish mumkinmi yoki yo‘qmi, bu haqida ilm egalaridan so‘rab, so‘ng ism qo‘yishi lozim bo‘ladi. Ming afsus, musulmon xalqimizdan ayrim kishilar o‘z farzandlariga musulmon bo‘lmagan, ijtimoiy hayot tarzi bizga noma’lum bo‘lgan futbol yulduzlari kabi sportchilarning ismini yoki ba’zi hind aktrisalarining ismini qo‘yishyapti. Bunday ism qo‘yish farzandning haqqini poymol qilish hisoblanadi.

Savol: Jiyanimning ismi Maftunaxon. Bu ismning ma’nosini yaxshi emas deb eshitdim, shu to‘g‘rimi?

Javob: Arab tilida bu so‘z ikki xil ko‘rinishda bo‘lishi mumkin. Maftuna degan so‘zining arab tilidan tarjima qilngan ma’nosi “Biror narsaga qattiq berilgan”, “to‘g‘ri yo‘ldan ozgan” va “aqli o‘g‘irlangan”, “kuydirilgan” kabi ma’nolarni anglatadi. Shuning uchun bunday ismni qo‘ymaslikni maslahat beramiz. Vallohu a’lam.

Bolaga qo‘yish mumkin yoki mumkin bo‘lmagan ismlar va manosi

Savol: Muhriddin ismining manosi xaqida so‘ramoqchi edim. Alloh ilmingizni ziyoda qilsin.

Javob: Arab tilida “Muhrun” deb toychoqqa aytiladi. Bu ism urfimizda bor bo‘lsa-da, lekin dindorlar ichida urf bo‘lgan ismlardan hisoblanmaydi. Bu ismning ma’nosini biror ta’vil bilan aytadigan bo‘lsak, “dinning yosh o‘g‘loni” yoki “Yoshligidan dindor” degan ma’nolarni umid qilish mumkin. Vallohu a’lam.

Savol: Hozirda 3-farzandimga homiladorman. Tekshiruvga borganimda qiz farzand deyishdi (yanayam Alloh bilguvchidir). Xudo xohlasa ismini Safina deb qo‘ymoqchi edik. Safina Nuh (a. s. ) ning kemalarining nomi ekan. Farzandimizga shu ismni qo‘ysak bo‘ladimi?

Javob: Farzandingizga yaxshi ma’noga dalolat qiladigan ismlarni qo‘yishingiz kerak. Siz savolda zikr qilgan “Safina” so‘zi arab tilida “kema” degan ma’noni anglatadi. Farzandga go‘zal ism qo‘yish ota-onaning vazifalaridan biridir. Vallohu a’lam.

Antiqa ismlar

O‘g‘il bolalar uchun barcha ismlar manosi

Savol: Qizbolaga Sanam deb ism ko‘yish yaxshi emas, deb eshitdim. Qizimning ismi Gulsanamxon, bu ismning ma’nosi qanday va bu ismni qizbolaga qo‘yish joizmi?

Javob: Sanam degani arab tilida but degan ma’noni anglatadi. Shuning unday ism qo‘ymaslik kerak. Har bir ota-ona farzandiga ism qo‘yishda o‘ziga yoqib qolgan, qulog‘iga chiroyli eshitilgan ismni qo‘yib yuboravermay, u ismning ma’nosini ilmli insonlardan so‘rab keyin qo‘yishi lozim bo‘ladi. Shohsanam yoki Gulsanam kabi ismlarni qo‘yish joiz emasdir. Vallohu a’lam.

Savol: Mening ismim Shohruh. Ko‘pchilik dindor taqvodor tanishlarim ismingni alishtir deb maslahat berishayapti. Ismim dinimizga biroz to‘g‘ri kelmas ekan. Shundaymi?

Javob: Imkoningiz bo‘lsa, almashtirganingiz yaxshidir.

Bolaga chiroyli ism qo‘yish odob qoidalari

Savol: Abdurasul ismining ma’nosi nima?

Javob: Abdurasul ismi Payg‘ambarning bandasi degan ma’noni anglatadi. Bunday ismlarni o‘zgartirgan ma’qul.

  1. Sabrina:

    Sabrina ismimimg manosi Sabrli qiz degani ekanmi?

  2. Yulduz:

    Hammasi
    ishonchli zor menga yoqdi

    • UzBaza.uz:

      Fikringizdan mamnunmiz!

      • Yulduz:

        Yaqinda Ollohim hohlasa qizli bo’lamiz, Ayajonim ismini Bibixonim qo’ymoqchilar, qo’ysak bo’ladmi yoki yo’qmi va uning manosni bilmoqchi edim?

      • UzBaza.uz:

        Assalomu alayko’m. Bibixonim ismining manosi «Honlar, xukmronlar nasliga mansub ayol; mo’tabar, mumtoz qiz» degan manoni anglatadi, bu ismni qo’yish yoki qo’ymaslikga keladigan bo’lsak, bu savolingizga javobni ilm ahlidan bo’lgan kishilardan bilib olishingizni maslahat bergan bo’lardik.

    • Dilafruz:

      Nabiramga Samirbek ismini qoʻymoqchimiz. Bu qanchalik dinimizga toʻgʻri keladi?

      • UzBaza.uz:

        Dilafruz Assalomu alayko’m. Samirbek ismining kelib chiqishi Arabcha bo’lib «Suhbatdosh, hamsuhbat, dilkash inson yoki suvsardek qimmatli, qadrli, e’zozli.» Degan manoni anglatadi. Shakllari: Samirbek, Samirjon, Samirboy, Samirali, Samirxon. Bu ism dinimiz tomonidan qanday maqullanishiga kelsak, bu haqida diniy ulamolardan maslahat so’raganingiz yaxshi deb o’ylaymiz!

    • Azi:

      Assalomu alayko’m. Mumkin bo’lmagan ismlar bilan tanishib chiqib ko’p narsani bilib oldim. Malumot uchun katta raxmat.

    • Barchinoy:

      Barchinoy ismini manosini bilmoqchi edim, kim biladi bu simni manosi nima?

  3. Yulduz:

    Assalomu alekom.jovob uchun oldindan raxmat,biz yaqinda farzand kutayapmiz agar o’ģil bolsa temurbek deb ism qoymoqchimiz.shu ism toģrimi

  4. Assalomu alekum biz qiz farzandli bo‘ldik Ismini Albina deb qo‘ymoqchimz fikrimzni nma deb hisoblaysz:

    Assalomu alekum biz qiz farzandli bo‘ldk ismini Albina deb qo‘ymoqchimz bu fikrimzga nma deb javob qaytarasz

  5. DURDONA:

    Assalomu alekum biz qiz farzandli bo‘ldk ismini Albina deb qo‘ymoqchimz bu fikrimzga nma deb javob qaytarasz

    • UzBaza.uz:

      Assalomu alaykom Durdona. Albina isminig ma‘nosi — «Chiroyli, aqlli, hayo-iboli, o‘qimishli, kelajakda baxtyor» Manosini bildirar ekan. Albina ismining kelib chiqishi nomalum bo‘lib bazi manbalarda Rimliklar (Albus so‘zidan olingan) va Nemislarga borib taqaladi. O‘zbekcha ismlar orasida bundanda chiroyli va chiroyli manoga ega ismlar bor.

  6. Аноним:

    Assalomu alaykum Yasin ismining manosini bilib bering

    • UzBaza.uz:

      Assalomu alayko’m! Yasin ismi Arabchadan «Iymonli, e’tiqodli bo‘lsin, din yuragida bo‘lsin ma’nosida ham qo‘yiladi. Qur’oni Karimda keltirilgan «Yosin» surasiga (Qur’onning yuragi) nisbat olib qo‘yilgan.» degan manoni anglatadi.

  7. Gulbahor:

    Assalomu alekum qizim bor 9 oylik ismini Malak qoyganmiz bu ismni qoyish mumkinmas deganlar bor malak ismini manosi nima deb yozilgan va qoyib bolmasligiga sabab nima

    • UzBaza.uz:

      Assalomu alayko’m Gulbahor!

      Malak ismi arab tilidan olingan bo‘lib, farishta ma’nosini ifodalaydi. Ahli ilmlar qizlarga bu ismni qo‘yish to‘g‘risida uch xil fikr bildirishgan:

      1) Bu ismni qo‘yish joiz: bu fikrdagi ulamolar aytishicha, bunday ism qo‘yish joiz emasligiga biron bir dalil kelmagan. Lekin bu fikr haqiqatdan yiroq.

      2) Bu ismni erkak yoki qiz bo‘lishidan qat’iy nazar, insonlarga qo‘yish makruh. Sababi bu ism o‘zini maqtash ma’nosini o‘z ichiga oladi. Chunki bu ismning ma’nosi, yuqorida aytib o‘tganimizdek, farishta degani. Boshqacharoq qilib aytganda, bu ismning egasi go‘yoki o‘zini “farishtaman”, degandek bo‘ladi. Shariatimizda esa bu kabi o‘ziga bino qo‘yadigan ismlar qo‘yish makruhdir. Bunga Zaynab roziyallohu anhoning ismi aslida (yaxshiligi ko‘p ma’nosi) Barra bo‘lgani va Rasululloh sollallohu alayhi va sallam uning ismini Zaynab deb o‘zgartirganlari dalil bo‘ladi (Buxoriy (5839) rivoyati).

      3) Ba’zi ulamolar ayollarga Malak ismini qo‘yish harom deyishgan. Sababi ayollarga bunday ism qo‘yish farishtalarni ayol jinsiga mansub, degan e’tiqod paydo bo‘lishiga olib boradi. Qolaversa, bu ismni qo‘yish mushriklar hamda nasroniylarning odati sanaladi. Chunki ular farishtalarni ayol jinsiga mansub, deb e’tiqod qilishadi. Bu haqda Alloh taolo shunday deydi: “Ular Allohning bandalari bo‘lmish farishtalarni ayol deyishdi. Axir, ular farishtalarning yaratilishiga guvoh bo‘lishganmidilar?! Ularning bu guvohliklari yozib qo‘yiladi va ular bu gaplari haqida so‘ralajaklar” (Zuxruf: 19).

      Xulosa o‘rnida shuni aytish mumkinki, jinsi ayol yoki erkak bo‘lishidan qat’iy nazar, insonlarga Malak ismini qo‘ymagan afzal. Zero, bundan boshqa go‘zal ma’noli ismlar ham bisyor, vallohu a’lam.

  8. Mubinabonu:

    Ajjoyib judayam tarbiyali ahamiyatga ega bòlgan ma’lumotlar bor ekan rahmat omad

  9. Bekzod:

    Assalomu alaykum men yaqin kunlarda duyoga keladigan farzandimizga Mushtariy Deb ism qoymoqci edim

    • UzBaza.uz:

      Bekzod Assalomu alayko’m. Sizni tug’iladigan farzand bilan tabriklaymiz, Mushtariy ismining manosi «Yupiter sayyorasining nomi yoki biror nima sotib oluvchi, xaridor.» degan manoni anglatadi.

  10. Nurana:

    Nurana ismining manosi nima?

  11. Malika:

    Assalomu aleykum mening ismim Malika 3 farzandim bor Farangiz Risolat Maxdiy meni va farzandlarimni ismini ozgartirshim kerakmi manosi nima

    • UzBaza.uz:

      Malika assalomu alayko’m. Afsuski biz sizning savolingizga javob bera olmaymiz, sababi bu malumotlar boshqa savol javob saytlaridan saralab olingan bo’lib, bu savollarga ushbu ilimga ega insonlar javob berishgan.

  12. Ozoda:

    Assalomu alekum kechiraszlar savolim bor edi homiladorman inshaAlloh yaqnda farzandm dunyoga keladi qz bola shunga turmush òrtoģim bilan maslaxatlashb OYSHA (Muhammad s.a.v ning ayollari) ismini qòymoqchi edik bolaga ismi oģirlik qilmaydimi javob uchun oldindan raxmat

  13. Dilafruz:

    Nabiramga Samirbek ismini qoʻymoqchimiz. Bu qanchalik dinimizga toʻgʻri keladi?

    • UzBaza.uz:

      Dilafruz Assalomu alayko’m. Samirbek ismining kelib chiqishi Arabcha bo’lib «Suhbatdosh, hamsuhbat, dilkash inson yoki suvsardek qimmatli, qadrli, e’zozli.» Degan manoni anglatadi. Shakllari: Samirbek, Samirjon, Samirboy, Samirali, Samirxon. Bu ism dinimiz tomonidan qanday maqullanishiga kelsak, bu haqida diniy ulamolardan maslahat so’raganingiz yaxshi deb o’ylaymiz!

    • Doniyor:

      Doniyor ismi qanchalik dinimizga tog’ri keladi?

  14. Аноним:

    O’g’limga Shohruh deb ism qo’yganmiz. Bu ism dinimizga qanchalik to’g’ri keladi?

  15. Bobur:

    Men oglimga Musoxon dep isim qoymoqchi edim shunga nima deysiz aniq manosni topa olmayapman.

  16. Zilola:

    Salom ogil bolaga Yahyo deb ism qoysa boladimi

  17. Zilola:

    Yahyo ismini qoysa boladimi

  18. Farangiz:

    Farangizga nima deysiz?

  19. dinara:

    ismini manosini ayting jiyanimni ismi bilmaqchiman iloji bulsa iltimos

  20. zulfiya:

    O’g’il bolaga Muhammad Mustafo deb ism qo’ysa bo’ladimi?

  21. Zarina:

    Zarina ismining ma’nosi nima?

  22. To‘rabek:

    O‘gil farzandli bo‘lgandim ismini Muhammadkarim quysak bo‘lami

  23. Sohiba:

    Daler ismi musulmonchilikga toģri keladimi ?Javob uchun oldindan raxmat.

  24. Ханафия:

    Ассалому алекум Ханафия исмини куйсак буладими маноси борми кизалокка

  25. Sarvar Shokirovich:

    Assalomu alayko’m. O’g’il farzandga SAIDMUHAMMAD yoki SALOHIDDIN isimlarini qo’ysa bo’ladimi?

  26. ҚАҲРАМОН:

    Мэни ўғлимга Ҳабибулло исим қўйдик маноси нима

  27. Erkin:

    Men yaqinda o’gilli bo’ldim ismini Imronbek qo’ymoqchiman. Imron so’zining manosi haqida tushuncha bersangiz shu ismni qo’ysam bo’ladimi. Javob uchun rahmat.

    • UzBaza.uz:

      Assalomu alayko’m Erkin. Imron ismining manosi «Tiriklik, barhayotlik, boqiylik, uzoq umr ko‘ruvchi, imonli, e’tiqodli, jasur, ko‘p yashovchi. Qur’onda Maryamning otasining ismi hamda Isoning bobosining nomi bo‘lgan.» Degan manoni anglatadi.

      • Shohsanam:

        Assalomu aleykum! Meni ismim Shohsanam ismimni qo‘yish mumkin emas ekan. Hujjatda o‘zgartirib muloqotda shu ism bilan yurish mumkinmi?

  28. Shohsanam:

    Assalomu aleykum! Meni ismim Shohsanam ismim dinimizga to‘g‘ri kelmas ekan. Hujjatda o‘zgartirib muloqotda shu ism bilan yurish mumkinmi?

  29. Аноним:

    Assalomu alayko’m. Osiyo deb ism qo’yish joyizmi? Jovob uchun raxmat.

  30. Bibixonim:

    Yasin ismini qo’yish joyizmi?

  31. Аноним:

    Abubakr ismini qo’yish mumkinmi!

  32. Ilhomjon:

    Oʻgʻil bolaga Abdusolih ismini qoʻysa boʻladimi?

  33. Hilola:

    Assalomu alayko’m va raxmatulullohi va barakatux. Hilola ismi dinda joyizmi yokida almashtirish kerakmi? Javob uchun Oldindan raxmat Allohim rozi bo’lsin.

  34. Navbahor:

    Mening farzandlarimni ismi Mirfayzbek, Bahora, Nastarin.

  35. Madina:

    Imona deb qo’ygandik shu ismning manosi nima?

  36. Gulxumor:

    Yaqinda farzandlik bo’lamiz, nasib bo’lsa o’g‘il tug‘ulsa Amir ismini qo’yish joizmi dinimizda?

Fikringizni bildiring

Iltimos ushbu maqolaga doir fikr-mulohazangizni imkon qadar batafsilroq bayon eting 😀